3 Buzağı Rehberi · İlk haftalar

Bağışıklık oluşturma: terazinin dengesi.

Patojen yükü düştükçe, bağışıklık yükle daha rahat başa çıkar.

Buzağı sağlığı bir terazidir. Bir kefede bağışıklık, yani buzağının hastalık etkenleriyle başa çıkma yeteneği; diğer kefede patojen yükü, yani maruz kaldığı hastalık yapıcı bakteri ve virüslerin miktarı vardır. Yönetimin işi, bu dengeyi buzağıdan yana kurmaktır.

▶ Bölüm 3: Bağışıklık

Kısaca · bu bölümden aklınızda kalsın

  1. 1Buzağının bağışıklığı bir terazidir: bir kefede savunma, diğerinde maruz kaldığı mikrop yükü.
  2. 2Kolostrumun işe yarayıp yaramadığını tahminle değil, ölçerek bilirsiniz: 2–7 günlük en az 12 buzağının kan Brix'i.
  3. 3Hedef: buzağıların %40'tan fazlası "mükemmel", %10'dan azı "zayıf" sınıfta.
Neden Önemli

Buzağılar, hastalık etkenlerine yavaş tepki veren, henüz gelişmemiş bir bağışıklık sistemiyle doğar. Gelişimlerinin kritik bir döneminde, önemli bir süre boyunca savunmasızdırlar.

Buzağıların bağışıklık durumu, kârlı ve kârsız bir işletme arasındaki temel farklardan biridir. Hasta buzağı daha yavaş büyür, daha fazla bakım ister ve kayıplar artar.

ABD'deki ulusal çalışmada sürülerin yalnızca %32'si önerilen pasif bağışıklık hedeflerini tutturdu (Lombard ve ark., 2020). Ölçmeyen işletme, sorunun farkına ancak hastalık ve kayıp artınca varır.

Terazi

Bir kefede bağışıklık, diğerinde patojen yükü.

Sol kefe

Bağışıklık

Buzağının hastalık etkenleriyle başa çıkma yeteneği. Kolostrum, iyi beslenme ve sağlam bir bağırsak duvarıyla güçlenir.

Sağ kefe

Patojen yükü

Buzağının maruz kaldığı hastalık yapıcı bakteri ve virüslerin miktarı. Temizlik, ayrı tutma ve temiz ekipmanla azalır.

Yönetimin işi, terazinin dengesini buzağıdan yana kurmaktır.

İki Aşamalı Savunma

Önce hızlı savunma, sonra kalıcı hafıza.

Saatler

Doğuştan gelen savunma

Doğumla birlikte hazırdır ve hızlı devreye girer; ama genel ve sınırlıdır.

Günler

Antikorlar ve hafıza

Buzağı karşılaştığı etkenleri tanıdıkça gelişir. Yeni doğanda bu aşama henüz hazır değildir; ilk korumayı kolostrumdaki antikorlar verir.

İlk Savunma Hattı

Bağırsak duvarı ve yararlı bakteriler.

Buzağı doğum kanalından geçtiği andan itibaren mikroorganizmalar derisine, solunum yoluna ve sindirim sistemine yerleşmeye başlar. Bağırsak ve solunum yolunun iç yüzeyleri ve bu yüzeylerde gelişen yararlı mikroorganizma topluluğu, buzağının ilk savunma hattıdır.

Sağlam duvarda hücreler birbirine sıkı bağlarla kenetlidir; üstte koruyucu bir mukus tabakası ve yararlı bakteriler bulunur. Duvar bozulduğunda hücreler arasındaki bağlar gevşer ve zararlı etkenler içeri sızabilir.

İyi yönetim iki şeyi birlikte sağlar: bu yüzeylerin bütünlüğünü korumak ve buzağının çevredeki patojenlere maruz kalmasını azaltmak.

"Tıp hastalıkla, beslenme sağlıkla ilgilenir."

İyi beslenen buzağının bağışıklığı daha güçlü, büyümesi ve performansı daha iyidir.

Sahada Uygulama

Sürünüzü ölçün: tahmin etmeyin.

  1. 1

    Doğru günde örnek alın

    2–7. gün (en iyi 2–3. gün)

    Kan örneğini ilk kolostrumdan sonraki 24 saat ile 7. gün arasında alın. Serum toplam proteini 2–3. günlerde IgG ile en yakın ilişkiyi gösterir ve 9. güne kadar kullanılabilir.

    Kaynak: Wilm ve ark., 2018

  2. 2

    Yeterli buzağı ölçün

    ≥ 12 buzağı

    Tek buzağıya bakarak karar vermeyin. Sürü değerlendirmesi için en az 12 buzağı ölçün; küçük işletmede birkaç aya yayın.

  3. 3

    Yanıltıcı örnekleri ayırın

    Brix %5–15 aralığı

    İshalli ya da susuz kalmış buzağının kanı koyulaşır ve değer yanıltıcı yüksek çıkar. Brix %15'in üzerindeki değerler güvenilir değildir.

    Kaynak: Lombard ve ark., 2020

  4. 4

    Sınıflayın ve karşılaştırın

    Mükemmel > %40 · zayıf < %10

    Her buzağıyı mükemmel, iyi, orta ya da zayıf olarak sınıflayın ve sürünün dağılımını hedeflerle karşılaştırın. Aşağıdaki karne bunu sizin için yapar.

  5. 5

    Sonuca göre davranın

    Zayıf grubu %10'u geçiyorsa sorun buzağıda değil, kolostrum programındadır: sağım zamanı, kolostrum kalitesi, miktar, ilk öğünün saati ve temizlik sırayla gözden geçirilir (Rehber · 2).

  6. 6

    Kaydedin, tekrarlayın

    Sonuçları doğum tarihi, kolostrum Brix'i ve ilk öğün saatiyle birlikte kaydedin. Ölçümü düzenli tekrarlayın; değişiklik yaptıysanız etkisini aynı yöntemle görün.

Hesaplayıcı

Sürünüzün bağışıklık karnesi

2–7 günlük en az 12 buzağının kan serumu Brix değerini girin. Araç her buzağıyı sınıflar ve sürünüzü ulusal uzlaşı hedefleriyle karşılaştırır.

Ondalık için virgül veya nokta kullanabilirsiniz (örn. 8,9). İshalli ya da susuz kalmış buzağının değeri yanıltıcı yüksek çıkar; bu buzağıları ölçüme katmayın.

Sonuç · 0 buzağı

Mükemmel ≥ %9,4%0 · hedef > %40
İyi %8,9–9,3%0 · hedef ~ %30
Orta %8,1–8,8%0 · hedef ~ %20
Zayıf < %8,1%0 · hedef < %10
Değer girdikçe sonuç burada görünecek.

Sınıflar ve hedefler: Lombard ve ark. 2020, Journal of Dairy Science. Örnekleme zamanı: Wilm ve ark. 2018. Bu araç tanı koymaz; sonuçları veteriner hekiminizle değerlendirin.

Tüm araçlar: Buzağı hesaplayıcıları · Hedefler tablosu

Sık Yapılan Hatalar

Sahada en çok burada kaybediliyor.

✕Kolostrumun Brix'i ile buzağının kan Brix'ini karıştırmak.

✓Kolostrum için hedef %22 ve üzeri; buzağı kanı için hedef %9,4 ve üzeri ("mükemmel"). İki ölçüm ayrı tabloyla okunur.

✕Bir buzağının sonucuna bakıp karar vermek.

✓En az 12 buzağının dağılımına bakın.

✕Örneği iki hafta sonra almak.

✓Antikorlar zamanla azalır; ölçümü 2–7. günler arasında yapın.

✕Hasta ya da susuz buzağıyı ölçüme katmak.

✓Bu buzağıların değeri yanıltıcı yüksek çıkar; sağlıklı buzağıları ölçün.

✕Sonucu kaydetmemek.

✓Kayıt olmadan programdaki değişikliğin işe yarayıp yaramadığı görülemez.

Tek Bakışta
Bağışıklık oluşturma: bağışıklık ve patojen yükü terazisi, iki aşamalı savunma, sağlam ve bozulmuş bağırsak duvarı, yönetimle dengeyi kurmanın beş adımı.
Büyütmek için dokunun
Kontrol Listesi

İşletmenizde bunlar yapılıyor mu?

Yapılanlara dokunarak işaretleyin. İşaretler yalnızca bu cihazda saklanır.

0 / 7 tamam

Kaynaklar

  1. 1.Lombard, J. ve ark. (2020). Consensus recommendations on calf- and herd-level passive immunity in dairy calves in the United States. Journal of Dairy Science 103:7611–7624.
  2. 2.Wilm, J., Costa, J.H.C., Neave, H.W., Weary, D.M., von Keyserlingk, M.A.G. (2018). Technical note: Serum total protein and immunoglobulin G concentrations in neonatal dairy calves over the first 10 days of age. Journal of Dairy Science 101:6430–6436.

← Önceki bölüm

2. İlk 24 saat

Sonraki bölüm →

4. İshal

Buzağı programınızı birlikte kuralım.

Doğumhaneden sütten kesime kadar işletmenize özel bir buzağı protokolü hazırlayalım.

İletişime Geçin